Varikotsele — urug' tizimchasidagi venalarning (pampiniform chigal) kengayishi, ya'ni moyak "varikoz venasi". Bu — erkak bepushtligining eng ko'p uchraydigan, jarrohlik bilan tuzatsa bo'ladigan sababi. Ammo bu mavzudagi asosiy klinik nozik jihat shundaki: varikotselening bori bepushtlikni anglatmaydi — ko'p erkakda varikotsele bor, lekin ular pushtli. Shuning uchun kalit savol "varikotsele bormi?" emas, "bu varikotsele davolashni talab qiladimi?" — va bunga klinik bosqich (daraja) hamda urug' ko'rsatkichlari javob beradi. Bu darsda siz varikotselening mexanizmini, nima uchun asosan chap tomonda bo'lishini, klinik bosqichlarini (subklinik, I, II, III) va kimni davolash — kimni davolamaslik kerakligini o'rganasiz.
1 Varikotsele nima
Varikotsele (varicocele) — urug' tizimchasidagi pampiniform chigal (pampiniform plexus) venalarining kengayishi va buralishi. Bu — oyoqdagi varikoz venalariga o'xshash holat, lekin moyak atrofida.
Varikotsele — erkak bepushtligining eng ko'p uchraydigan, jarrohlik bilan tuzatsa bo'ladigan sababi. Tarqalishi: umumiy populyatsiyada taxminan 15% (har 5–6 erkakdan bittasi); birlamchi bepushtlikda taxminan 35%; ikkilamchi bepushtlikda 75–81%. Ya'ni bepusht erkaklar orasida varikotsele ancha ko'proq uchraydi.
Bu mavzuning markaziy nozik jihati: varikotsele bo'lgan har bir erkak bepusht emas. Ko'p erkakda varikotsele bor, lekin ular pushtli va hech qanday muammosi yo'q. Bu — reproduktiv tibbiyotning eng qiyin savollaridan biri. Aynan shuning uchun davolash qarori varikotselening borligiga emas, uning klinik bosqichiga va urug' ko'rsatkichlariga tayanadi. Har varikotseleni davolash shart emas.